Một số kinh nghiệm trồng hoa phong Lan

Kinh nghiệm trồng hoa phong Lan - hướng dẫn chi tiết

Hiện nay nghề trồng hoa lan phát triển rất mạnh. Hoa lan Việt Nam có rất nhiều chủng loại, mỗi loại mang một vẻ đẹp khác nhau. Mùi hương quyến rũ cùng với vẻ đẹp kiêu sa của chúng đã làm mê hoặc biết bao người.

Có nhiều loài thích hợp trồng như Dendrobium, Phalaenopsis, Oncidium, Vanda, Cattleya… Đây là những loài ra hoa khỏe, đẹp và bền cây, cho thu hoạch liên tục. Nếu trồng lan để chơi, giải trí nên chọn: Dendrobium, Vũ nữ, Hồ điệp

[caption id="attachment_345" align="alignnone" width="400"] một giò lan ngọc điểm đai trâu đột biến màu trắng tuyền đẹp[/caption]

Các Bước Chuẩn bị để có vườn lan đẹp

 1 Thiết kế vườn:  - Nếu trồng để kinh doanh cần thiết kế khung giàn lan làm bằng sắt chắc chắn, đảm bảo bền, chống gió bão. Giàn che ánh sáng dùng lưới màu xám hay xanh đen. Giàn đặt chậu bằng sắt, giàn treo bằng tầm vông hay sắt ống nước. Hàng trồng nên thiết kế vuông góc với hướng đi của ánh nắng.- Nếu trồng lan để chơi trên lan can, mái hiên, sân thượng cần đặt thêm các chậu cảnh khác như cau, mai chiếu thủy, nguyệt quế … để giảm bớt sự khô nóng do ảnh hưởng của kết cấu bê tông, mái tôn…xung quanh.

  2. Chọn giống: Có rất nhiều loài:

- Loài thích hợp cho trồng lan kinh doanh là các giống: MoNaKa, Dendrobium, Phalaenopsis, Oncidium, Vanda, Cattleya…là những loài hoa khỏe, đẹp và bền cây, cho ra hoa liên tục. Nên trồng nhiều chủng loại, nhiều màu sắc sẽ dễ tiêu thụ trên thị trường.

- Nếu trồng lan để chơi, giải trí nên trồng Dendrobium, Vũ nữ, Hồ điệp vì đây là những loài dễ chăm sóc và ra hoa.

- Trồng lan có thể nhân giống bằng nuôi cấy mô hay tách mầm, chọn tách mầm từ các chậu lan lớn, mỗi phần để 2-3 nhánh. Dùng dao sắc khử trùng bằng cồn, vết cắt cần gọn, sau cắt bôi vôi vào vết cắt cho nhanh lành sẹo.

giò lan ngọc điểm đỏ cực khủng



  3. Chuẩn bị giá thể và chậu:

Giá thể để trồng lan có thể dùng than gỗ, xơ dừa, vỏ lạc.

+ Than gỗ nung chặt khúc, kích thước (1 x 2 x 3)cm, đem ngâm, rửa sạch, phơi khô.

+ Xơ dừa xé tơi ngâm khoảng 1 tuần cho bớt tamin và mặn, phơi khô. Mụn dừa cần rửa sạch phơi khô. Vỏ dừa chặt khúc (1 x 2 x 3)cm xử lý nước vôi 5%.

+ Vỏ lạc: Dùng vòi nước phun nhiều lần để lượt bỏ một số tạp chất, giảm nhiệt, chất dầu, sau đó cho vỏ lạc vào chậu bằng nhựa hay khay đất nung, kích cỡ tùy loại và độ tuổi. Nếu trồng trên luống thì cho vỏ lạc vào luống dày 20cm. Nếu trồng kinh doanh thì dùng giá thể là vỏ lạc thì giá thành rẻ hơn. Ngoài ra vỏ lạc hút nước ít, độ ẩm vừa phải, lan ít bị nấm hơn.

4. Cách trồng:

- Trồng trên luống: Làm luống rộng 80cm, dài tùy khổ đất, cho vỏ lạc vào dày 20cm. Hai đầu luống có thể dùng cột bê tông hay cột sắt để căng dây cáp, mỗi luống cần 3 hàng dây cáp nhỏ trên thanh ngang để định vị cho cây lan. Có thể điều chỉnh độ cao của dây cáp theo sự phát triển của lan.

- Nếu dùng lan cấy mô thì khi lan mô đạt khoảng 4cm cần chuyển ra ngoài. Cây mô rửa sạch để trên miếng lưới hay rổ kê trên chậu nước để giữ mát cho cây con. Giai đoạn trồng chung trên giàn lấy xơ dừa bó xung quanh cây lan cấy mô, dùng dây chun cuốn lại rồi đặt lên giàn. Sau khi trồng trên giàn được 6 -7 tháng thì chuyển sang chậu nhỏ. Khoảng 6 tháng thì chuyển sang chậu lớn. Sau mỗi lần chuyển chậu khoảng 1 tuần mới được bón phân. Thay chậu còn tùy kích cỡ của cây, mức độ thối, mục rêu bám…

* Lưu ý: Lan trồng trong chậu lâu ngày ra hoa ít, cần dỡ lan ra khỏi chậu, cắt bớt các rễ già và quá dài, chuyển sang chậu mới, thay giá thể mới, lan sẽ sinh trưởng tốt và ra hoa trở lại.

5. Chăm sóc:

Lan là cây trồng dễ chăm sóc, nếu chúng ta đảm bảo được các điều kiện thuận lợi cho lan phát triển. Các yếu tố quan trọng nhất cho lan là ánh sáng, nước tưới, độ ẩm, chậu hay giá thể và dinh dưỡng.

  - Ánh sáng: Lan không chịu ánh sáng mạnh, cần làm giàn lưới che bớt ánh sáng, khi mới trồng nên làm lưới che hai lớp. Ánh sáng khoảng 65 - 70% là tốt nhất. Sau khi trồng xong tưới nước luôn (tưới phun sương) và duy trì 2 lần/ngày. Sau trồng 3 ngày tưới vitamin B1, pha 1cc/lít để kích thích ra rễ. Sau 7 ngày tưới phân NPK 30 – 10 – 10, liều lượng 5 – 10g pha vào bình 8 lít để phun. Khi cây nảy chồi mới, cây ra rễ nhiều ta tăng lượng phân bón.

  - Phân bón: Lan rất cần phân bón nhưng không chịu được nồng độ dinh dưỡng cao, vì vậy bón phân cho lan phải thực hiện thường xuyên và tốt nhất là bằng cách phun qua lá. Phân bón cho lan phải chứa đầy đủ các chất dinh dưỡng đa, trung và vi lượng với thành phần và tỷ lệ phù hợp với từng thời kỳ sinh trưởng và phát triển của cây. Nguyên tắc chung là lan trong thời kỳ sinh trưởng thân lá mạnh cần đạm cao, lân và kali thấp, trước khi ra hoa cần lân và kali cao, đạm thấp trong khi lan nở hoa cần kali cao, lân và đạm thấp hơn. Phân bón thích hợp cho các thời kỳ này là Đầu Trâu 501, 701 và 901, đây là loại phân có đầy đủ và cân đối đa, trung, vi lượng và các chất điều hòa sinh trưởng. Nồng độ và liều lượng phun tùy thuộc tuổi và thời kỳ phát triển.

  - Tưới nước: Lan rất cần nước cho quá trình sinh trưởng phát triển. Nếu thiếu nước cây sẽ khô héo, giả hành teo lại, lá rụng nhưng không chết. Thừa nước, cây dễ bị thối đọt nhất là với các giống lan có lá đứng mọc sít nhau. Quá nhiều nước rễ có rong rêu và nấm bệnh phát triển mạnh. Nước tưới cho lan không quá mặn, phèn và clor dưới ngưỡng cho phép, pH 5,6. Chỉ tưới nước đủ ẩm, nên tưới vào sáng sớm hay chiều mát, tránh tưới buổi trưa khi trời đang nắng nóng. Sau những trận mưa bất thường, nhất là mưa đầu mùa cần tưới lại ngay để rửa bớt các chất cặn đọng lại trên thân lá.

  - Phòng trừ sâu bệnh: Lan cũng là cây dễ bị sâu bệnh, nhất là trong điều kiện chăm sóc kém, điều kiện môi trường không thuận lợi. Tùy theo từng loại sâu bệnh mà dùng các loại thuốc thích hợp. Liều lượng và nồng độ phun cần theo đúng hướng dẫn trên bao bì sản phẩm. Nếu lan bị các loại sâu hại thân lá có thể dùng các thuốc chứa hoạt chất Fenitrothion, Trichlorfon như Ofatox 400EC, hoạt chất Cartap như Patox 95SP hay Captafon, Captan hoặc Actara 25WG. Lan bị rệp sáp, rệp trắng, rầy mềm dùng Supracid 40ED/ND, Suprathion 40EC, Bitox 40EC hay Ofatox 400EC. Lan bị nấm, vi khuẩn hay virus gây nên tình trạng cháy lá từng đám, vết cháy lan tròn dần, bệnh thối rễ dùng Zinep, Starner 20 WP hay Benomyl.


 

  6. Thu hoạch và bảo quản hoa:

Hoa cắt cành ngâm trong dung dịch khoảng 15 phút giúp hoa lâu héo, sau đó bọc lại bằng giấy báo./.

Một số kinh nghiệm trồng hoa phong Lan

Kinh nghiệm trồng hoa phong Lan - hướng dẫn chi tiết

Hiện nay nghề trồng hoa lan phát triển rất mạnh. Hoa lan Việt Nam có rất nhiều chủng loại, mỗi loại mang một vẻ đẹp khác nhau. Mùi hương quyến rũ cùng với vẻ đẹp kiêu sa của chúng đã làm mê hoặc biết bao người.

Có nhiều loài thích hợp trồng như Dendrobium, Phalaenopsis, Oncidium, Vanda, Cattleya… Đây là những loài ra hoa khỏe, đẹp và bền cây, cho thu hoạch liên tục. Nếu trồng lan để chơi, giải trí nên chọn: Dendrobium, Vũ nữ, Hồ điệp

[caption id="attachment_345" align="alignnone" width="400"] một giò lan ngọc điểm đai trâu đột biến màu trắng tuyền đẹp[/caption]

Các Bước Chuẩn bị để có vườn lan đẹp

 1 Thiết kế vườn:  - Nếu trồng để kinh doanh cần thiết kế khung giàn lan làm bằng sắt chắc chắn, đảm bảo bền, chống gió bão. Giàn che ánh sáng dùng lưới màu xám hay xanh đen. Giàn đặt chậu bằng sắt, giàn treo bằng tầm vông hay sắt ống nước. Hàng trồng nên thiết kế vuông góc với hướng đi của ánh nắng.- Nếu trồng lan để chơi trên lan can, mái hiên, sân thượng cần đặt thêm các chậu cảnh khác như cau, mai chiếu thủy, nguyệt quế … để giảm bớt sự khô nóng do ảnh hưởng của kết cấu bê tông, mái tôn…xung quanh.

  2. Chọn giống: Có rất nhiều loài:

- Loài thích hợp cho trồng lan kinh doanh là các giống: MoNaKa, Dendrobium, Phalaenopsis, Oncidium, Vanda, Cattleya…là những loài hoa khỏe, đẹp và bền cây, cho ra hoa liên tục. Nên trồng nhiều chủng loại, nhiều màu sắc sẽ dễ tiêu thụ trên thị trường.

- Nếu trồng lan để chơi, giải trí nên trồng Dendrobium, Vũ nữ, Hồ điệp vì đây là những loài dễ chăm sóc và ra hoa.

- Trồng lan có thể nhân giống bằng nuôi cấy mô hay tách mầm, chọn tách mầm từ các chậu lan lớn, mỗi phần để 2-3 nhánh. Dùng dao sắc khử trùng bằng cồn, vết cắt cần gọn, sau cắt bôi vôi vào vết cắt cho nhanh lành sẹo.

giò lan ngọc điểm đỏ cực khủng



  3. Chuẩn bị giá thể và chậu:

Giá thể để trồng lan có thể dùng than gỗ, xơ dừa, vỏ lạc.

+ Than gỗ nung chặt khúc, kích thước (1 x 2 x 3)cm, đem ngâm, rửa sạch, phơi khô.

+ Xơ dừa xé tơi ngâm khoảng 1 tuần cho bớt tamin và mặn, phơi khô. Mụn dừa cần rửa sạch phơi khô. Vỏ dừa chặt khúc (1 x 2 x 3)cm xử lý nước vôi 5%.

+ Vỏ lạc: Dùng vòi nước phun nhiều lần để lượt bỏ một số tạp chất, giảm nhiệt, chất dầu, sau đó cho vỏ lạc vào chậu bằng nhựa hay khay đất nung, kích cỡ tùy loại và độ tuổi. Nếu trồng trên luống thì cho vỏ lạc vào luống dày 20cm. Nếu trồng kinh doanh thì dùng giá thể là vỏ lạc thì giá thành rẻ hơn. Ngoài ra vỏ lạc hút nước ít, độ ẩm vừa phải, lan ít bị nấm hơn.

4. Cách trồng:

- Trồng trên luống: Làm luống rộng 80cm, dài tùy khổ đất, cho vỏ lạc vào dày 20cm. Hai đầu luống có thể dùng cột bê tông hay cột sắt để căng dây cáp, mỗi luống cần 3 hàng dây cáp nhỏ trên thanh ngang để định vị cho cây lan. Có thể điều chỉnh độ cao của dây cáp theo sự phát triển của lan.

- Nếu dùng lan cấy mô thì khi lan mô đạt khoảng 4cm cần chuyển ra ngoài. Cây mô rửa sạch để trên miếng lưới hay rổ kê trên chậu nước để giữ mát cho cây con. Giai đoạn trồng chung trên giàn lấy xơ dừa bó xung quanh cây lan cấy mô, dùng dây chun cuốn lại rồi đặt lên giàn. Sau khi trồng trên giàn được 6 -7 tháng thì chuyển sang chậu nhỏ. Khoảng 6 tháng thì chuyển sang chậu lớn. Sau mỗi lần chuyển chậu khoảng 1 tuần mới được bón phân. Thay chậu còn tùy kích cỡ của cây, mức độ thối, mục rêu bám…

* Lưu ý: Lan trồng trong chậu lâu ngày ra hoa ít, cần dỡ lan ra khỏi chậu, cắt bớt các rễ già và quá dài, chuyển sang chậu mới, thay giá thể mới, lan sẽ sinh trưởng tốt và ra hoa trở lại.

5. Chăm sóc:

Lan là cây trồng dễ chăm sóc, nếu chúng ta đảm bảo được các điều kiện thuận lợi cho lan phát triển. Các yếu tố quan trọng nhất cho lan là ánh sáng, nước tưới, độ ẩm, chậu hay giá thể và dinh dưỡng.

  - Ánh sáng: Lan không chịu ánh sáng mạnh, cần làm giàn lưới che bớt ánh sáng, khi mới trồng nên làm lưới che hai lớp. Ánh sáng khoảng 65 - 70% là tốt nhất. Sau khi trồng xong tưới nước luôn (tưới phun sương) và duy trì 2 lần/ngày. Sau trồng 3 ngày tưới vitamin B1, pha 1cc/lít để kích thích ra rễ. Sau 7 ngày tưới phân NPK 30 – 10 – 10, liều lượng 5 – 10g pha vào bình 8 lít để phun. Khi cây nảy chồi mới, cây ra rễ nhiều ta tăng lượng phân bón.

  - Phân bón: Lan rất cần phân bón nhưng không chịu được nồng độ dinh dưỡng cao, vì vậy bón phân cho lan phải thực hiện thường xuyên và tốt nhất là bằng cách phun qua lá. Phân bón cho lan phải chứa đầy đủ các chất dinh dưỡng đa, trung và vi lượng với thành phần và tỷ lệ phù hợp với từng thời kỳ sinh trưởng và phát triển của cây. Nguyên tắc chung là lan trong thời kỳ sinh trưởng thân lá mạnh cần đạm cao, lân và kali thấp, trước khi ra hoa cần lân và kali cao, đạm thấp trong khi lan nở hoa cần kali cao, lân và đạm thấp hơn. Phân bón thích hợp cho các thời kỳ này là Đầu Trâu 501, 701 và 901, đây là loại phân có đầy đủ và cân đối đa, trung, vi lượng và các chất điều hòa sinh trưởng. Nồng độ và liều lượng phun tùy thuộc tuổi và thời kỳ phát triển.

  - Tưới nước: Lan rất cần nước cho quá trình sinh trưởng phát triển. Nếu thiếu nước cây sẽ khô héo, giả hành teo lại, lá rụng nhưng không chết. Thừa nước, cây dễ bị thối đọt nhất là với các giống lan có lá đứng mọc sít nhau. Quá nhiều nước rễ có rong rêu và nấm bệnh phát triển mạnh. Nước tưới cho lan không quá mặn, phèn và clor dưới ngưỡng cho phép, pH 5,6. Chỉ tưới nước đủ ẩm, nên tưới vào sáng sớm hay chiều mát, tránh tưới buổi trưa khi trời đang nắng nóng. Sau những trận mưa bất thường, nhất là mưa đầu mùa cần tưới lại ngay để rửa bớt các chất cặn đọng lại trên thân lá.

  - Phòng trừ sâu bệnh: Lan cũng là cây dễ bị sâu bệnh, nhất là trong điều kiện chăm sóc kém, điều kiện môi trường không thuận lợi. Tùy theo từng loại sâu bệnh mà dùng các loại thuốc thích hợp. Liều lượng và nồng độ phun cần theo đúng hướng dẫn trên bao bì sản phẩm. Nếu lan bị các loại sâu hại thân lá có thể dùng các thuốc chứa hoạt chất Fenitrothion, Trichlorfon như Ofatox 400EC, hoạt chất Cartap như Patox 95SP hay Captafon, Captan hoặc Actara 25WG. Lan bị rệp sáp, rệp trắng, rầy mềm dùng Supracid 40ED/ND, Suprathion 40EC, Bitox 40EC hay Ofatox 400EC. Lan bị nấm, vi khuẩn hay virus gây nên tình trạng cháy lá từng đám, vết cháy lan tròn dần, bệnh thối rễ dùng Zinep, Starner 20 WP hay Benomyl.


 

  6. Thu hoạch và bảo quản hoa:

Hoa cắt cành ngâm trong dung dịch khoảng 15 phút giúp hoa lâu héo, sau đó bọc lại bằng giấy báo./.

Một số kinh nghiệm trồng hoa phong Lan

Kinh nghiệm trồng hoa phong Lan - hướng dẫn chi tiết

Hiện nay nghề trồng hoa lan phát triển rất mạnh. Hoa lan Việt Nam có rất nhiều chủng loại, mỗi loại mang một vẻ đẹp khác nhau. Mùi hương quyến rũ cùng với vẻ đẹp kiêu sa của chúng đã làm mê hoặc biết bao người.

Có nhiều loài thích hợp trồng như Dendrobium, Phalaenopsis, Oncidium, Vanda, Cattleya… Đây là những loài ra hoa khỏe, đẹp và bền cây, cho thu hoạch liên tục. Nếu trồng lan để chơi, giải trí nên chọn: Dendrobium, Vũ nữ, Hồ điệp

[caption id="attachment_345" align="alignnone" width="400"] một giò lan ngọc điểm đai trâu đột biến màu trắng tuyền đẹp[/caption]

Các Bước Chuẩn bị để có vườn lan đẹp

 1 Thiết kế vườn:  - Nếu trồng để kinh doanh cần thiết kế khung giàn lan làm bằng sắt chắc chắn, đảm bảo bền, chống gió bão. Giàn che ánh sáng dùng lưới màu xám hay xanh đen. Giàn đặt chậu bằng sắt, giàn treo bằng tầm vông hay sắt ống nước. Hàng trồng nên thiết kế vuông góc với hướng đi của ánh nắng.- Nếu trồng lan để chơi trên lan can, mái hiên, sân thượng cần đặt thêm các chậu cảnh khác như cau, mai chiếu thủy, nguyệt quế … để giảm bớt sự khô nóng do ảnh hưởng của kết cấu bê tông, mái tôn…xung quanh.

  2. Chọn giống: Có rất nhiều loài:

- Loài thích hợp cho trồng lan kinh doanh là các giống: MoNaKa, Dendrobium, Phalaenopsis, Oncidium, Vanda, Cattleya…là những loài hoa khỏe, đẹp và bền cây, cho ra hoa liên tục. Nên trồng nhiều chủng loại, nhiều màu sắc sẽ dễ tiêu thụ trên thị trường.

- Nếu trồng lan để chơi, giải trí nên trồng Dendrobium, Vũ nữ, Hồ điệp vì đây là những loài dễ chăm sóc và ra hoa.

- Trồng lan có thể nhân giống bằng nuôi cấy mô hay tách mầm, chọn tách mầm từ các chậu lan lớn, mỗi phần để 2-3 nhánh. Dùng dao sắc khử trùng bằng cồn, vết cắt cần gọn, sau cắt bôi vôi vào vết cắt cho nhanh lành sẹo.

giò lan ngọc điểm đỏ cực khủng



  3. Chuẩn bị giá thể và chậu:

Giá thể để trồng lan có thể dùng than gỗ, xơ dừa, vỏ lạc.

+ Than gỗ nung chặt khúc, kích thước (1 x 2 x 3)cm, đem ngâm, rửa sạch, phơi khô.

+ Xơ dừa xé tơi ngâm khoảng 1 tuần cho bớt tamin và mặn, phơi khô. Mụn dừa cần rửa sạch phơi khô. Vỏ dừa chặt khúc (1 x 2 x 3)cm xử lý nước vôi 5%.

+ Vỏ lạc: Dùng vòi nước phun nhiều lần để lượt bỏ một số tạp chất, giảm nhiệt, chất dầu, sau đó cho vỏ lạc vào chậu bằng nhựa hay khay đất nung, kích cỡ tùy loại và độ tuổi. Nếu trồng trên luống thì cho vỏ lạc vào luống dày 20cm. Nếu trồng kinh doanh thì dùng giá thể là vỏ lạc thì giá thành rẻ hơn. Ngoài ra vỏ lạc hút nước ít, độ ẩm vừa phải, lan ít bị nấm hơn.

4. Cách trồng:

- Trồng trên luống: Làm luống rộng 80cm, dài tùy khổ đất, cho vỏ lạc vào dày 20cm. Hai đầu luống có thể dùng cột bê tông hay cột sắt để căng dây cáp, mỗi luống cần 3 hàng dây cáp nhỏ trên thanh ngang để định vị cho cây lan. Có thể điều chỉnh độ cao của dây cáp theo sự phát triển của lan.

- Nếu dùng lan cấy mô thì khi lan mô đạt khoảng 4cm cần chuyển ra ngoài. Cây mô rửa sạch để trên miếng lưới hay rổ kê trên chậu nước để giữ mát cho cây con. Giai đoạn trồng chung trên giàn lấy xơ dừa bó xung quanh cây lan cấy mô, dùng dây chun cuốn lại rồi đặt lên giàn. Sau khi trồng trên giàn được 6 -7 tháng thì chuyển sang chậu nhỏ. Khoảng 6 tháng thì chuyển sang chậu lớn. Sau mỗi lần chuyển chậu khoảng 1 tuần mới được bón phân. Thay chậu còn tùy kích cỡ của cây, mức độ thối, mục rêu bám…

* Lưu ý: Lan trồng trong chậu lâu ngày ra hoa ít, cần dỡ lan ra khỏi chậu, cắt bớt các rễ già và quá dài, chuyển sang chậu mới, thay giá thể mới, lan sẽ sinh trưởng tốt và ra hoa trở lại.

5. Chăm sóc:

Lan là cây trồng dễ chăm sóc, nếu chúng ta đảm bảo được các điều kiện thuận lợi cho lan phát triển. Các yếu tố quan trọng nhất cho lan là ánh sáng, nước tưới, độ ẩm, chậu hay giá thể và dinh dưỡng.

  - Ánh sáng: Lan không chịu ánh sáng mạnh, cần làm giàn lưới che bớt ánh sáng, khi mới trồng nên làm lưới che hai lớp. Ánh sáng khoảng 65 - 70% là tốt nhất. Sau khi trồng xong tưới nước luôn (tưới phun sương) và duy trì 2 lần/ngày. Sau trồng 3 ngày tưới vitamin B1, pha 1cc/lít để kích thích ra rễ. Sau 7 ngày tưới phân NPK 30 – 10 – 10, liều lượng 5 – 10g pha vào bình 8 lít để phun. Khi cây nảy chồi mới, cây ra rễ nhiều ta tăng lượng phân bón.

  - Phân bón: Lan rất cần phân bón nhưng không chịu được nồng độ dinh dưỡng cao, vì vậy bón phân cho lan phải thực hiện thường xuyên và tốt nhất là bằng cách phun qua lá. Phân bón cho lan phải chứa đầy đủ các chất dinh dưỡng đa, trung và vi lượng với thành phần và tỷ lệ phù hợp với từng thời kỳ sinh trưởng và phát triển của cây. Nguyên tắc chung là lan trong thời kỳ sinh trưởng thân lá mạnh cần đạm cao, lân và kali thấp, trước khi ra hoa cần lân và kali cao, đạm thấp trong khi lan nở hoa cần kali cao, lân và đạm thấp hơn. Phân bón thích hợp cho các thời kỳ này là Đầu Trâu 501, 701 và 901, đây là loại phân có đầy đủ và cân đối đa, trung, vi lượng và các chất điều hòa sinh trưởng. Nồng độ và liều lượng phun tùy thuộc tuổi và thời kỳ phát triển.

  - Tưới nước: Lan rất cần nước cho quá trình sinh trưởng phát triển. Nếu thiếu nước cây sẽ khô héo, giả hành teo lại, lá rụng nhưng không chết. Thừa nước, cây dễ bị thối đọt nhất là với các giống lan có lá đứng mọc sít nhau. Quá nhiều nước rễ có rong rêu và nấm bệnh phát triển mạnh. Nước tưới cho lan không quá mặn, phèn và clor dưới ngưỡng cho phép, pH 5,6. Chỉ tưới nước đủ ẩm, nên tưới vào sáng sớm hay chiều mát, tránh tưới buổi trưa khi trời đang nắng nóng. Sau những trận mưa bất thường, nhất là mưa đầu mùa cần tưới lại ngay để rửa bớt các chất cặn đọng lại trên thân lá.

  - Phòng trừ sâu bệnh: Lan cũng là cây dễ bị sâu bệnh, nhất là trong điều kiện chăm sóc kém, điều kiện môi trường không thuận lợi. Tùy theo từng loại sâu bệnh mà dùng các loại thuốc thích hợp. Liều lượng và nồng độ phun cần theo đúng hướng dẫn trên bao bì sản phẩm. Nếu lan bị các loại sâu hại thân lá có thể dùng các thuốc chứa hoạt chất Fenitrothion, Trichlorfon như Ofatox 400EC, hoạt chất Cartap như Patox 95SP hay Captafon, Captan hoặc Actara 25WG. Lan bị rệp sáp, rệp trắng, rầy mềm dùng Supracid 40ED/ND, Suprathion 40EC, Bitox 40EC hay Ofatox 400EC. Lan bị nấm, vi khuẩn hay virus gây nên tình trạng cháy lá từng đám, vết cháy lan tròn dần, bệnh thối rễ dùng Zinep, Starner 20 WP hay Benomyl.


 

  6. Thu hoạch và bảo quản hoa:

Hoa cắt cành ngâm trong dung dịch khoảng 15 phút giúp hoa lâu héo, sau đó bọc lại bằng giấy báo./.

Trồng lan không cần tưới nước

Trước hết tôi xin được nói đến cái duyên đưa tôi đến với hoa lan và sau đó sẽ chuyển dần đến đề tài Trồng Lan Không Cần Tưới Nước.

Dendrobium anosmum Ảnh: Nguyễn quang Thuyết

Số là trong năm tôi còn đang học ở lớp Đệ Nhị hay Đệ nhất gì đó, một người bạn thân của ba má tôi, từ Đà Lạt xuống tặng cho một khóm lan. Tôi còn nhớ rõ, cây lan này thật to và đep có nhiều nhánh dài trên 50 phân có chừng trên 100 bông mầu tím và rất thơm vào lúc buổi trưa. Sau này tôi mới biết đó là cây Dã hạc mà người Bắc gọi là Phi điệp (Dendrobium anosmum).

Ba má tôi rất quý cây lan và giao cho tôi trách nhiệm tưới, vì tôi là con lớn nhất trong số 10 chị em. Mỗi tuần 2 lần tôi phải bưng chậu nước vo gạo lên lầu để tưới lan, rồi lại phải quét dọn sau khi nước chảy ra khỏi khóm lan. Tôi rất bực mình vì phải mất thì giờ săn sóc cây lan, lai thêm thau nước nặng nề, nếu nước đổ trên cầu thang là phải lau dọn ngay, nếu không sẽ có người bị trượt té. Khi đó tôi cần có nhiều thì giờ để học bài rồi còn lo giúp cho mấy đứa em học thuộc bài và làm bài tập.

Từ đó tôi không thích hoa lan nhưng sau này nhân đọc mấy bài của nhà văn Nhất Linh về thú chơi lan, tôi dần dần bớt ác cảm với loài hoa này và cho rằng đó là thú vui của những người dư dả thì giờ và tiền bac.Tôi nghĩ không bao giờ có được hưởng thú vui trưởng giả đó. Sau này khi qua Mỹ, tôi có dịp ra chợ Tết và thấy có bầy bán một số lan, nhưng giá quá mắc đành chỉ nhìn ngắm mà thôi. Nhất là trong thời gian này, tôi còn phải lo cho 2 con và 2 người em theo tôi vượt biên, phần khác còn phải lo kiếm tiền gửi về giúp gia đình 7 người còn lại cho nên dù có thích cũng đành chịu.

Cattleya Pink Passion www.crazy-frankenstein.com

Lc Melody fair

Khi Má tôi và các em tôi được qua Mỹ theo diện đoàn tụ, cậu Năm, anh của Má tôi đến thăm và biếu Má tôi một chậu lan hoa rất lớn mầu tím hồng, rất thơm sau này tôi mới biết là Cattleya Pink Passion. Nhìn chậu lan tôi tự hỏi hoa lan có thể đẹp đến như thế này ư? tại sao trên đời này lại có thứ hoa đủ mầu, đủ sắc và lại còn thơm như nước hoa nữa. Vì mầu sắc và hương thơm quá quyến rũ, nên tôi bắt đầu chú ý và có cảm tình với lan. Sau đó tôi đến chỗ bán lan thấy mấy chậu Cattleya sao mà sắc mầu rực rỡ, hương thơm ngào ngạt cho nên cầm lòng không nổi tôi mua mấy chậu để trồng thử. Trong số đó có chậu Cattleya hoa mầu tím hồng mà bà bán hàng bảo tôi đó là Cattleya Helene Brown. Sau này nhờ gia nhập Hôi Hoa Lan, bác Bùi xuân Đáng cho biết cây Cattleya Hene Brown có mầu xanh lá cây và lưởi mầu tím đỏ. Thế là tôi lại có thêm kinh nghiệm về lan, không phỉa người bán lan nào cũng ranh như anh Ngô Long đâu. Thú thật cho đến giờ phút này tôi vẫn mê các nảng Cát Lan hương sắc vẹn toàn. Có chậu sống và ra bông nhưng có vẻ không được khỏe vì mình thiếu kinh nghiệm, có chậu chết ngủm cù đeo lúc nào không biết. Tôi không thối chí, đi hỏi loanh quanh và các hàng bán lan mà lan vẫn chết khá nhiều. Buồn 5 phút các bạn ạ!

Cattleya Sir. Jeremiath Coleman Bùi xuân Đáng

Blc Mem Helene Brown www.orchidboard.com

Cuối cùng gặp anh Ngô Long tại Orchid Show ở Costa Mesa (khi đó chưa có Hội Hoa Lan Việt Nam) Tôi có mua của anh vài cây Cattleya và Trúc Lan, Anh rất tử tế và chỉ dẫn cho tôi nhiều kinh nghiệm trồng và săn sóc lan.

Một hôm tôi và cô em có đến chùa Bảo Quang dự lớp dạy trồng lan của bác Đáng, nhưng có lẽ khi đó chưa có duyên với lan nên con vi khuẩn "Lươi huyền" cứ bám víu cho nên lại chẳng tham dự được. Lúc này mấy cây lan của tôi khởi sắc hơn nhiều. Mỗi ngày trước khi đi làm là tôi tưới lan và tìm xem có cây nào đâm chồi nẩy lộc hay không? Nếu thấy được thêm một chồi non hay một nụ hoa còn e ấp núp dưới lá cây tôi coi đó là một ngày sung sướng vô cùng, cũng như nuôi con mà thấy cháu mỗi ngày một bụ bẫm và lớn phổng lên. Một hôm cô Lai thị Tuýt làm việc cho một hội bất vụ lợi tại Trung Tâm Công Giáo và tôi là người của học khu Garden Grove gửi đến dậy lớp Anh ngữ ESL ở đó. Chúng tôi quen nhau qua các sinh hoạt như tổ chức sinh nhật chung cho các hội viên, lễ Tạ ơn, Giáng Sinh hay Tết v.v... Tôi nhớ một hôm vào lúc chớm Thu, trong cơn gió nhẹ đã có chút gì se lạnh, cô Tuýt rủ tôi đến Hội Hoa Lan vào thứ Bẩy sắp tới. Tự nhiên cơ duyên đã tới và nhận thấy trong thời khóa biểu hôm đó không có mục gì cho nên tôi vui vẻ nhận lời. Hôm đó tôi và cô em tên Huyền Chi cùng tới dự. Cũng xin nói thêm, cô em tôi lấy chồng họ Hà cho nên khi vào quốc tịch, đổi theo họ của chồng, cũng vì thế khi về VN, không hiểu làm sao mấy anh công an lại tưởng em gái tôi là nhà văn quân đội, ông Hà Huyền Chi, nên bị giữ lại 3 ngày tại khách sạn...

Từ đó đến nay với tư cách là Hội Viên Vĩnh Viễn, mỗi tháng tôi thường tới hội thường xuyên hơn để học cách trồng lan, để vui chơi với bạn bè, để học vẽ hoa lan và có thêm một thú vui tao nhã. Tôi đã học hỏi được rất nhiều kinh nghiệm do các anh chị trong hội chia sẻ với nhau qua những bài nói chuyện thật là dí dỏm. Nhất là bài Nhận Diện Người Tình do chị Nguyễn thị Nguyệt thật là quá hấp dẫn và thật vui. Vui nhất là khi mình đoán trật xa cả mấy cây số. Điều làm cho tôi vui là nhờ Bác, tôi có được một người cha tinh thần, cũng như các bạn mới luôn luôn sống hòa đồng với nhau và thăm hỏi nhau về lan của mình và của bạn. Mỗi tháng tôi nhìn vào tờ lịch mong cho chóng đến ngày họp. Tôi như như bị cuốn hút vào trong Hội, lại còn những buổi họp Ban Chấp Hành nữa, vui ơi là vui. Ăn uống, họp hành xong là xin nhau cây này một nhánh, cây kia một cành (cây cảnh thôi, không có hoa lan mà ham). Lại còn mang thức ăn về vì quá nhiều vì lòng gia chủ hiếu khách lại thêm bạn bè mang đến góp vui.

Thực lòng mà nói chưa bao giờ tôi đến với một hội đoàn nào mà được vui vẻ như vây. Xin tất cả hãy cho một tràng pháo tay thật nồng nhiệt để cám ơn Bác đã giúp cho chúng ta tô đậm thêm tình người nơi đất khách.

Những chậu lan của tôi thường đem tới hội để các anh chị em có dịp thưởng lãm chung, có khi được giải nhất cũng có khi chỉ được giải nhì hay giải ba. Dù cho không thắng giải nào cũng chẳng sao, vì mục đích của chúng ta mang hoa góp phần chung vui với mọi người, tô điểm cho đời thêm đẹp, thêm tươi. Có lúc hoa tàn vào đúng ngày họp, cho nên đành tay không đến hội hoặc có khi luyến tiếc sao lan lại chỉ nở sau ngày hội và cũng có những lúc cả tháng chẳng có bông nào làm duyên cho vườn lan thêm sắc.

Năm ngoái khi dọn về nhà mới, tôi bận phải dọn dẹp nhà cửa cho nên không còn đủ thì giờ để chăm sóc những cây lan. Để dưới dàn cây (patio lợp bằng tôn do người chủ cũ để lại và tôi chưa có thì giờ để thay lại bằng gỗ), lan của tôi chết dần dần, vì khô héo vì quá nắng và quá nóng. Khi nhận ra tôi thật đẫm nước nhưng cũng không cứu vãn được một số lớn đã qua khô héo. Vậy mà thị xã Wesminster đã cảnh cáo là chúng tôi đã xử dụng quá mức được cho phép và nếu cứ tiếp tục phải trả giá gấp 3 lần cho lượng nước phụ trội, lần thứ hai còn vi phạm sẽ bị cúp nước một ngày và lần thứ 3 sẽ bị cúp nước năm ngày một tuần. Tôi là người mạng "Mộc" cũng như cây cần phải có nước! Một ngày không có "Em" cũng đủ chết "Ngộ", huống hồ gì là 5 ngày.

Tháng 8 vừa qua tôi có mời Ban Chấp Hành đến họp tại nhà và ai cũng cho là lan của tôi thiếu nước, phải tưới thêm nhiều nữa. Lúc này tôi đã làm patio mới bằng gỗ bên trên có lưới che cho đỡ nắng. Hôm đó có Bác và nhiều anh chị em tới dự trong đó có anh Nguyễn Thanh. Anh lấy từng chậu ra xem và bảo tôi phải tưới nước cho thật đẫm không thì lan sẽ chết dần hết. Nói là làm, lúc đầu anh chỉ tưới mấy chậu Cymbidium vì những chậu này khô hơn cả.

Sau khi dùng bữa, BCH hoạch định chương trình nói chuyện trong những tháng tới: Tôi sẽ nói chuyện vào tháng 10 và anh Thanh vào tháng 11. Nhưng nhìn quanh chẳng thấy anh đâu cả, chị Kim Nhung dẫn tôi ra vườn. Một quang cảnh thực là cảm động diễn ra trước mắt tôi. Anh Thanh đang tưới từng chậu lan một và khi thấy tôi anh nhắc đi nhắc lại 2-3 lần là phải tưới cho thật đẫm. Xin thành thực cám ơn anh thật nhiều. Không ngờ anh là một người yêu lan đến như vậy, thấy lan của người khác khô héo anh động lòng trắc ẩn và ra tay nghĩa hiệp. Tôi hứa từ nay sẽ tưới bón đều đặn và chăm sóc những cây lan cẩn thận hơn.

Đề tài Trồng Lan Không Cần Tưới Nước, đó chỉ là muốn thu hút sự chú ý của mọi người, vì phần đông chúng ta hiểu lầm ý nghĩa của câu mà bác Đáng thường nói: "90% lan chết vì tưới quá nhiều" nhưng thực ra là tưới quá thường xuyên, mỗi ngày một chút mà quên hẳn trong các bài nhan nhản những câu: "Tưới thật nhiều và thật đẫm khi lan mọc mạnh và bớt tưới nước vào mùa Thu-Đông". Do đó lan của chúng ta phần lớn đều thiếu nước.

Nhưng thực ra cũng có những loài lan không cần tưới nước, hoa vẫn nở quanh năm mà không bao giờ tàn "Everblooming, Everlasting Orchids" do bác Đáng khổ công nghiên cứu. Các bạn muốn có những loài lan bất tử này xin liên lạc với tôi hay ở lại sau phiên họp của những tháng chẵn sẽ được tặng miễn phí. Và đây là cây lan không cần tưới nước bón phân đầu tiên của tôi.

 

10-2009

Cao Ánh Tuyết

Trồng lan không cần tưới nước

Trước hết tôi xin được nói đến cái duyên đưa tôi đến với hoa lan và sau đó sẽ chuyển dần đến đề tài Trồng Lan Không Cần Tưới Nước.

Dendrobium anosmum Ảnh: Nguyễn quang Thuyết

Số là trong năm tôi còn đang học ở lớp Đệ Nhị hay Đệ nhất gì đó, một người bạn thân của ba má tôi, từ Đà Lạt xuống tặng cho một khóm lan. Tôi còn nhớ rõ, cây lan này thật to và đep có nhiều nhánh dài trên 50 phân có chừng trên 100 bông mầu tím và rất thơm vào lúc buổi trưa. Sau này tôi mới biết đó là cây Dã hạc mà người Bắc gọi là Phi điệp (Dendrobium anosmum).

Ba má tôi rất quý cây lan và giao cho tôi trách nhiệm tưới, vì tôi là con lớn nhất trong số 10 chị em. Mỗi tuần 2 lần tôi phải bưng chậu nước vo gạo lên lầu để tưới lan, rồi lại phải quét dọn sau khi nước chảy ra khỏi khóm lan. Tôi rất bực mình vì phải mất thì giờ săn sóc cây lan, lai thêm thau nước nặng nề, nếu nước đổ trên cầu thang là phải lau dọn ngay, nếu không sẽ có người bị trượt té. Khi đó tôi cần có nhiều thì giờ để học bài rồi còn lo giúp cho mấy đứa em học thuộc bài và làm bài tập.

Từ đó tôi không thích hoa lan nhưng sau này nhân đọc mấy bài của nhà văn Nhất Linh về thú chơi lan, tôi dần dần bớt ác cảm với loài hoa này và cho rằng đó là thú vui của những người dư dả thì giờ và tiền bac.Tôi nghĩ không bao giờ có được hưởng thú vui trưởng giả đó. Sau này khi qua Mỹ, tôi có dịp ra chợ Tết và thấy có bầy bán một số lan, nhưng giá quá mắc đành chỉ nhìn ngắm mà thôi. Nhất là trong thời gian này, tôi còn phải lo cho 2 con và 2 người em theo tôi vượt biên, phần khác còn phải lo kiếm tiền gửi về giúp gia đình 7 người còn lại cho nên dù có thích cũng đành chịu.

Cattleya Pink Passion www.crazy-frankenstein.com

Lc Melody fair

Khi Má tôi và các em tôi được qua Mỹ theo diện đoàn tụ, cậu Năm, anh của Má tôi đến thăm và biếu Má tôi một chậu lan hoa rất lớn mầu tím hồng, rất thơm sau này tôi mới biết là Cattleya Pink Passion. Nhìn chậu lan tôi tự hỏi hoa lan có thể đẹp đến như thế này ư? tại sao trên đời này lại có thứ hoa đủ mầu, đủ sắc và lại còn thơm như nước hoa nữa. Vì mầu sắc và hương thơm quá quyến rũ, nên tôi bắt đầu chú ý và có cảm tình với lan. Sau đó tôi đến chỗ bán lan thấy mấy chậu Cattleya sao mà sắc mầu rực rỡ, hương thơm ngào ngạt cho nên cầm lòng không nổi tôi mua mấy chậu để trồng thử. Trong số đó có chậu Cattleya hoa mầu tím hồng mà bà bán hàng bảo tôi đó là Cattleya Helene Brown. Sau này nhờ gia nhập Hôi Hoa Lan, bác Bùi xuân Đáng cho biết cây Cattleya Hene Brown có mầu xanh lá cây và lưởi mầu tím đỏ. Thế là tôi lại có thêm kinh nghiệm về lan, không phỉa người bán lan nào cũng ranh như anh Ngô Long đâu. Thú thật cho đến giờ phút này tôi vẫn mê các nảng Cát Lan hương sắc vẹn toàn. Có chậu sống và ra bông nhưng có vẻ không được khỏe vì mình thiếu kinh nghiệm, có chậu chết ngủm cù đeo lúc nào không biết. Tôi không thối chí, đi hỏi loanh quanh và các hàng bán lan mà lan vẫn chết khá nhiều. Buồn 5 phút các bạn ạ!

Cattleya Sir. Jeremiath Coleman Bùi xuân Đáng

Blc Mem Helene Brown www.orchidboard.com

Cuối cùng gặp anh Ngô Long tại Orchid Show ở Costa Mesa (khi đó chưa có Hội Hoa Lan Việt Nam) Tôi có mua của anh vài cây Cattleya và Trúc Lan, Anh rất tử tế và chỉ dẫn cho tôi nhiều kinh nghiệm trồng và săn sóc lan.

Một hôm tôi và cô em có đến chùa Bảo Quang dự lớp dạy trồng lan của bác Đáng, nhưng có lẽ khi đó chưa có duyên với lan nên con vi khuẩn "Lươi huyền" cứ bám víu cho nên lại chẳng tham dự được. Lúc này mấy cây lan của tôi khởi sắc hơn nhiều. Mỗi ngày trước khi đi làm là tôi tưới lan và tìm xem có cây nào đâm chồi nẩy lộc hay không? Nếu thấy được thêm một chồi non hay một nụ hoa còn e ấp núp dưới lá cây tôi coi đó là một ngày sung sướng vô cùng, cũng như nuôi con mà thấy cháu mỗi ngày một bụ bẫm và lớn phổng lên. Một hôm cô Lai thị Tuýt làm việc cho một hội bất vụ lợi tại Trung Tâm Công Giáo và tôi là người của học khu Garden Grove gửi đến dậy lớp Anh ngữ ESL ở đó. Chúng tôi quen nhau qua các sinh hoạt như tổ chức sinh nhật chung cho các hội viên, lễ Tạ ơn, Giáng Sinh hay Tết v.v... Tôi nhớ một hôm vào lúc chớm Thu, trong cơn gió nhẹ đã có chút gì se lạnh, cô Tuýt rủ tôi đến Hội Hoa Lan vào thứ Bẩy sắp tới. Tự nhiên cơ duyên đã tới và nhận thấy trong thời khóa biểu hôm đó không có mục gì cho nên tôi vui vẻ nhận lời. Hôm đó tôi và cô em tên Huyền Chi cùng tới dự. Cũng xin nói thêm, cô em tôi lấy chồng họ Hà cho nên khi vào quốc tịch, đổi theo họ của chồng, cũng vì thế khi về VN, không hiểu làm sao mấy anh công an lại tưởng em gái tôi là nhà văn quân đội, ông Hà Huyền Chi, nên bị giữ lại 3 ngày tại khách sạn...

Từ đó đến nay với tư cách là Hội Viên Vĩnh Viễn, mỗi tháng tôi thường tới hội thường xuyên hơn để học cách trồng lan, để vui chơi với bạn bè, để học vẽ hoa lan và có thêm một thú vui tao nhã. Tôi đã học hỏi được rất nhiều kinh nghiệm do các anh chị trong hội chia sẻ với nhau qua những bài nói chuyện thật là dí dỏm. Nhất là bài Nhận Diện Người Tình do chị Nguyễn thị Nguyệt thật là quá hấp dẫn và thật vui. Vui nhất là khi mình đoán trật xa cả mấy cây số. Điều làm cho tôi vui là nhờ Bác, tôi có được một người cha tinh thần, cũng như các bạn mới luôn luôn sống hòa đồng với nhau và thăm hỏi nhau về lan của mình và của bạn. Mỗi tháng tôi nhìn vào tờ lịch mong cho chóng đến ngày họp. Tôi như như bị cuốn hút vào trong Hội, lại còn những buổi họp Ban Chấp Hành nữa, vui ơi là vui. Ăn uống, họp hành xong là xin nhau cây này một nhánh, cây kia một cành (cây cảnh thôi, không có hoa lan mà ham). Lại còn mang thức ăn về vì quá nhiều vì lòng gia chủ hiếu khách lại thêm bạn bè mang đến góp vui.

Thực lòng mà nói chưa bao giờ tôi đến với một hội đoàn nào mà được vui vẻ như vây. Xin tất cả hãy cho một tràng pháo tay thật nồng nhiệt để cám ơn Bác đã giúp cho chúng ta tô đậm thêm tình người nơi đất khách.

Những chậu lan của tôi thường đem tới hội để các anh chị em có dịp thưởng lãm chung, có khi được giải nhất cũng có khi chỉ được giải nhì hay giải ba. Dù cho không thắng giải nào cũng chẳng sao, vì mục đích của chúng ta mang hoa góp phần chung vui với mọi người, tô điểm cho đời thêm đẹp, thêm tươi. Có lúc hoa tàn vào đúng ngày họp, cho nên đành tay không đến hội hoặc có khi luyến tiếc sao lan lại chỉ nở sau ngày hội và cũng có những lúc cả tháng chẳng có bông nào làm duyên cho vườn lan thêm sắc.

Năm ngoái khi dọn về nhà mới, tôi bận phải dọn dẹp nhà cửa cho nên không còn đủ thì giờ để chăm sóc những cây lan. Để dưới dàn cây (patio lợp bằng tôn do người chủ cũ để lại và tôi chưa có thì giờ để thay lại bằng gỗ), lan của tôi chết dần dần, vì khô héo vì quá nắng và quá nóng. Khi nhận ra tôi thật đẫm nước nhưng cũng không cứu vãn được một số lớn đã qua khô héo. Vậy mà thị xã Wesminster đã cảnh cáo là chúng tôi đã xử dụng quá mức được cho phép và nếu cứ tiếp tục phải trả giá gấp 3 lần cho lượng nước phụ trội, lần thứ hai còn vi phạm sẽ bị cúp nước một ngày và lần thứ 3 sẽ bị cúp nước năm ngày một tuần. Tôi là người mạng "Mộc" cũng như cây cần phải có nước! Một ngày không có "Em" cũng đủ chết "Ngộ", huống hồ gì là 5 ngày.

Tháng 8 vừa qua tôi có mời Ban Chấp Hành đến họp tại nhà và ai cũng cho là lan của tôi thiếu nước, phải tưới thêm nhiều nữa. Lúc này tôi đã làm patio mới bằng gỗ bên trên có lưới che cho đỡ nắng. Hôm đó có Bác và nhiều anh chị em tới dự trong đó có anh Nguyễn Thanh. Anh lấy từng chậu ra xem và bảo tôi phải tưới nước cho thật đẫm không thì lan sẽ chết dần hết. Nói là làm, lúc đầu anh chỉ tưới mấy chậu Cymbidium vì những chậu này khô hơn cả.

Sau khi dùng bữa, BCH hoạch định chương trình nói chuyện trong những tháng tới: Tôi sẽ nói chuyện vào tháng 10 và anh Thanh vào tháng 11. Nhưng nhìn quanh chẳng thấy anh đâu cả, chị Kim Nhung dẫn tôi ra vườn. Một quang cảnh thực là cảm động diễn ra trước mắt tôi. Anh Thanh đang tưới từng chậu lan một và khi thấy tôi anh nhắc đi nhắc lại 2-3 lần là phải tưới cho thật đẫm. Xin thành thực cám ơn anh thật nhiều. Không ngờ anh là một người yêu lan đến như vậy, thấy lan của người khác khô héo anh động lòng trắc ẩn và ra tay nghĩa hiệp. Tôi hứa từ nay sẽ tưới bón đều đặn và chăm sóc những cây lan cẩn thận hơn.

Đề tài Trồng Lan Không Cần Tưới Nước, đó chỉ là muốn thu hút sự chú ý của mọi người, vì phần đông chúng ta hiểu lầm ý nghĩa của câu mà bác Đáng thường nói: "90% lan chết vì tưới quá nhiều" nhưng thực ra là tưới quá thường xuyên, mỗi ngày một chút mà quên hẳn trong các bài nhan nhản những câu: "Tưới thật nhiều và thật đẫm khi lan mọc mạnh và bớt tưới nước vào mùa Thu-Đông". Do đó lan của chúng ta phần lớn đều thiếu nước.

Nhưng thực ra cũng có những loài lan không cần tưới nước, hoa vẫn nở quanh năm mà không bao giờ tàn "Everblooming, Everlasting Orchids" do bác Đáng khổ công nghiên cứu. Các bạn muốn có những loài lan bất tử này xin liên lạc với tôi hay ở lại sau phiên họp của những tháng chẵn sẽ được tặng miễn phí. Và đây là cây lan không cần tưới nước bón phân đầu tiên của tôi.

 

10-2009

Cao Ánh Tuyết

Trồng lan không cần tưới nước

Trước hết tôi xin được nói đến cái duyên đưa tôi đến với hoa lan và sau đó sẽ chuyển dần đến đề tài Trồng Lan Không Cần Tưới Nước.

Dendrobium anosmum Ảnh: Nguyễn quang Thuyết

Số là trong năm tôi còn đang học ở lớp Đệ Nhị hay Đệ nhất gì đó, một người bạn thân của ba má tôi, từ Đà Lạt xuống tặng cho một khóm lan. Tôi còn nhớ rõ, cây lan này thật to và đep có nhiều nhánh dài trên 50 phân có chừng trên 100 bông mầu tím và rất thơm vào lúc buổi trưa. Sau này tôi mới biết đó là cây Dã hạc mà người Bắc gọi là Phi điệp (Dendrobium anosmum).

Ba má tôi rất quý cây lan và giao cho tôi trách nhiệm tưới, vì tôi là con lớn nhất trong số 10 chị em. Mỗi tuần 2 lần tôi phải bưng chậu nước vo gạo lên lầu để tưới lan, rồi lại phải quét dọn sau khi nước chảy ra khỏi khóm lan. Tôi rất bực mình vì phải mất thì giờ săn sóc cây lan, lai thêm thau nước nặng nề, nếu nước đổ trên cầu thang là phải lau dọn ngay, nếu không sẽ có người bị trượt té. Khi đó tôi cần có nhiều thì giờ để học bài rồi còn lo giúp cho mấy đứa em học thuộc bài và làm bài tập.

Từ đó tôi không thích hoa lan nhưng sau này nhân đọc mấy bài của nhà văn Nhất Linh về thú chơi lan, tôi dần dần bớt ác cảm với loài hoa này và cho rằng đó là thú vui của những người dư dả thì giờ và tiền bac.Tôi nghĩ không bao giờ có được hưởng thú vui trưởng giả đó. Sau này khi qua Mỹ, tôi có dịp ra chợ Tết và thấy có bầy bán một số lan, nhưng giá quá mắc đành chỉ nhìn ngắm mà thôi. Nhất là trong thời gian này, tôi còn phải lo cho 2 con và 2 người em theo tôi vượt biên, phần khác còn phải lo kiếm tiền gửi về giúp gia đình 7 người còn lại cho nên dù có thích cũng đành chịu.

Cattleya Pink Passion www.crazy-frankenstein.com

Lc Melody fair

Khi Má tôi và các em tôi được qua Mỹ theo diện đoàn tụ, cậu Năm, anh của Má tôi đến thăm và biếu Má tôi một chậu lan hoa rất lớn mầu tím hồng, rất thơm sau này tôi mới biết là Cattleya Pink Passion. Nhìn chậu lan tôi tự hỏi hoa lan có thể đẹp đến như thế này ư? tại sao trên đời này lại có thứ hoa đủ mầu, đủ sắc và lại còn thơm như nước hoa nữa. Vì mầu sắc và hương thơm quá quyến rũ, nên tôi bắt đầu chú ý và có cảm tình với lan. Sau đó tôi đến chỗ bán lan thấy mấy chậu Cattleya sao mà sắc mầu rực rỡ, hương thơm ngào ngạt cho nên cầm lòng không nổi tôi mua mấy chậu để trồng thử. Trong số đó có chậu Cattleya hoa mầu tím hồng mà bà bán hàng bảo tôi đó là Cattleya Helene Brown. Sau này nhờ gia nhập Hôi Hoa Lan, bác Bùi xuân Đáng cho biết cây Cattleya Hene Brown có mầu xanh lá cây và lưởi mầu tím đỏ. Thế là tôi lại có thêm kinh nghiệm về lan, không phỉa người bán lan nào cũng ranh như anh Ngô Long đâu. Thú thật cho đến giờ phút này tôi vẫn mê các nảng Cát Lan hương sắc vẹn toàn. Có chậu sống và ra bông nhưng có vẻ không được khỏe vì mình thiếu kinh nghiệm, có chậu chết ngủm cù đeo lúc nào không biết. Tôi không thối chí, đi hỏi loanh quanh và các hàng bán lan mà lan vẫn chết khá nhiều. Buồn 5 phút các bạn ạ!

Cattleya Sir. Jeremiath Coleman Bùi xuân Đáng

Blc Mem Helene Brown www.orchidboard.com

Cuối cùng gặp anh Ngô Long tại Orchid Show ở Costa Mesa (khi đó chưa có Hội Hoa Lan Việt Nam) Tôi có mua của anh vài cây Cattleya và Trúc Lan, Anh rất tử tế và chỉ dẫn cho tôi nhiều kinh nghiệm trồng và săn sóc lan.

Một hôm tôi và cô em có đến chùa Bảo Quang dự lớp dạy trồng lan của bác Đáng, nhưng có lẽ khi đó chưa có duyên với lan nên con vi khuẩn "Lươi huyền" cứ bám víu cho nên lại chẳng tham dự được. Lúc này mấy cây lan của tôi khởi sắc hơn nhiều. Mỗi ngày trước khi đi làm là tôi tưới lan và tìm xem có cây nào đâm chồi nẩy lộc hay không? Nếu thấy được thêm một chồi non hay một nụ hoa còn e ấp núp dưới lá cây tôi coi đó là một ngày sung sướng vô cùng, cũng như nuôi con mà thấy cháu mỗi ngày một bụ bẫm và lớn phổng lên. Một hôm cô Lai thị Tuýt làm việc cho một hội bất vụ lợi tại Trung Tâm Công Giáo và tôi là người của học khu Garden Grove gửi đến dậy lớp Anh ngữ ESL ở đó. Chúng tôi quen nhau qua các sinh hoạt như tổ chức sinh nhật chung cho các hội viên, lễ Tạ ơn, Giáng Sinh hay Tết v.v... Tôi nhớ một hôm vào lúc chớm Thu, trong cơn gió nhẹ đã có chút gì se lạnh, cô Tuýt rủ tôi đến Hội Hoa Lan vào thứ Bẩy sắp tới. Tự nhiên cơ duyên đã tới và nhận thấy trong thời khóa biểu hôm đó không có mục gì cho nên tôi vui vẻ nhận lời. Hôm đó tôi và cô em tên Huyền Chi cùng tới dự. Cũng xin nói thêm, cô em tôi lấy chồng họ Hà cho nên khi vào quốc tịch, đổi theo họ của chồng, cũng vì thế khi về VN, không hiểu làm sao mấy anh công an lại tưởng em gái tôi là nhà văn quân đội, ông Hà Huyền Chi, nên bị giữ lại 3 ngày tại khách sạn...

Từ đó đến nay với tư cách là Hội Viên Vĩnh Viễn, mỗi tháng tôi thường tới hội thường xuyên hơn để học cách trồng lan, để vui chơi với bạn bè, để học vẽ hoa lan và có thêm một thú vui tao nhã. Tôi đã học hỏi được rất nhiều kinh nghiệm do các anh chị trong hội chia sẻ với nhau qua những bài nói chuyện thật là dí dỏm. Nhất là bài Nhận Diện Người Tình do chị Nguyễn thị Nguyệt thật là quá hấp dẫn và thật vui. Vui nhất là khi mình đoán trật xa cả mấy cây số. Điều làm cho tôi vui là nhờ Bác, tôi có được một người cha tinh thần, cũng như các bạn mới luôn luôn sống hòa đồng với nhau và thăm hỏi nhau về lan của mình và của bạn. Mỗi tháng tôi nhìn vào tờ lịch mong cho chóng đến ngày họp. Tôi như như bị cuốn hút vào trong Hội, lại còn những buổi họp Ban Chấp Hành nữa, vui ơi là vui. Ăn uống, họp hành xong là xin nhau cây này một nhánh, cây kia một cành (cây cảnh thôi, không có hoa lan mà ham). Lại còn mang thức ăn về vì quá nhiều vì lòng gia chủ hiếu khách lại thêm bạn bè mang đến góp vui.

Thực lòng mà nói chưa bao giờ tôi đến với một hội đoàn nào mà được vui vẻ như vây. Xin tất cả hãy cho một tràng pháo tay thật nồng nhiệt để cám ơn Bác đã giúp cho chúng ta tô đậm thêm tình người nơi đất khách.

Những chậu lan của tôi thường đem tới hội để các anh chị em có dịp thưởng lãm chung, có khi được giải nhất cũng có khi chỉ được giải nhì hay giải ba. Dù cho không thắng giải nào cũng chẳng sao, vì mục đích của chúng ta mang hoa góp phần chung vui với mọi người, tô điểm cho đời thêm đẹp, thêm tươi. Có lúc hoa tàn vào đúng ngày họp, cho nên đành tay không đến hội hoặc có khi luyến tiếc sao lan lại chỉ nở sau ngày hội và cũng có những lúc cả tháng chẳng có bông nào làm duyên cho vườn lan thêm sắc.

Năm ngoái khi dọn về nhà mới, tôi bận phải dọn dẹp nhà cửa cho nên không còn đủ thì giờ để chăm sóc những cây lan. Để dưới dàn cây (patio lợp bằng tôn do người chủ cũ để lại và tôi chưa có thì giờ để thay lại bằng gỗ), lan của tôi chết dần dần, vì khô héo vì quá nắng và quá nóng. Khi nhận ra tôi thật đẫm nước nhưng cũng không cứu vãn được một số lớn đã qua khô héo. Vậy mà thị xã Wesminster đã cảnh cáo là chúng tôi đã xử dụng quá mức được cho phép và nếu cứ tiếp tục phải trả giá gấp 3 lần cho lượng nước phụ trội, lần thứ hai còn vi phạm sẽ bị cúp nước một ngày và lần thứ 3 sẽ bị cúp nước năm ngày một tuần. Tôi là người mạng "Mộc" cũng như cây cần phải có nước! Một ngày không có "Em" cũng đủ chết "Ngộ", huống hồ gì là 5 ngày.

Tháng 8 vừa qua tôi có mời Ban Chấp Hành đến họp tại nhà và ai cũng cho là lan của tôi thiếu nước, phải tưới thêm nhiều nữa. Lúc này tôi đã làm patio mới bằng gỗ bên trên có lưới che cho đỡ nắng. Hôm đó có Bác và nhiều anh chị em tới dự trong đó có anh Nguyễn Thanh. Anh lấy từng chậu ra xem và bảo tôi phải tưới nước cho thật đẫm không thì lan sẽ chết dần hết. Nói là làm, lúc đầu anh chỉ tưới mấy chậu Cymbidium vì những chậu này khô hơn cả.

Sau khi dùng bữa, BCH hoạch định chương trình nói chuyện trong những tháng tới: Tôi sẽ nói chuyện vào tháng 10 và anh Thanh vào tháng 11. Nhưng nhìn quanh chẳng thấy anh đâu cả, chị Kim Nhung dẫn tôi ra vườn. Một quang cảnh thực là cảm động diễn ra trước mắt tôi. Anh Thanh đang tưới từng chậu lan một và khi thấy tôi anh nhắc đi nhắc lại 2-3 lần là phải tưới cho thật đẫm. Xin thành thực cám ơn anh thật nhiều. Không ngờ anh là một người yêu lan đến như vậy, thấy lan của người khác khô héo anh động lòng trắc ẩn và ra tay nghĩa hiệp. Tôi hứa từ nay sẽ tưới bón đều đặn và chăm sóc những cây lan cẩn thận hơn.

Đề tài Trồng Lan Không Cần Tưới Nước, đó chỉ là muốn thu hút sự chú ý của mọi người, vì phần đông chúng ta hiểu lầm ý nghĩa của câu mà bác Đáng thường nói: "90% lan chết vì tưới quá nhiều" nhưng thực ra là tưới quá thường xuyên, mỗi ngày một chút mà quên hẳn trong các bài nhan nhản những câu: "Tưới thật nhiều và thật đẫm khi lan mọc mạnh và bớt tưới nước vào mùa Thu-Đông". Do đó lan của chúng ta phần lớn đều thiếu nước.

Nhưng thực ra cũng có những loài lan không cần tưới nước, hoa vẫn nở quanh năm mà không bao giờ tàn "Everblooming, Everlasting Orchids" do bác Đáng khổ công nghiên cứu. Các bạn muốn có những loài lan bất tử này xin liên lạc với tôi hay ở lại sau phiên họp của những tháng chẵn sẽ được tặng miễn phí. Và đây là cây lan không cần tưới nước bón phân đầu tiên của tôi.

 

10-2009

Cao Ánh Tuyết